Во текот на вчерашниот ден Евро Комесарот за соседски политики и проширување на Европската Унија Оливер Вархеи, ги објави на прес конференција четирите принципи од ревидираната методологија за проширување, врз основа на кои ќе се реализираат преговорите за пристапување на идните земји аспиранти за членство во Европската Унија.
Според известувањето на Вархеи станува збор за повеќе кредибилен процес, со силен модел на политичко управување, многу по динамичен и предвидлив начин за постигање на целта за интеграција на идните членки-асоиранти кон Европската Унија.
Комесартот Вархеи изјави:
Проширувањето на Европската Унија кон земјите од Западен Балкан е врвен приоритет за Комисијата. Работиме во три правци: Прво денеска ги предложивме трите конкретни чекори за тоа како да го надградиме процесот на преговори. Додека го зајакнуваме и подобруваме овој процес, целта останува иста а тоа е целосно членство во ЕУ преку преговори.
Второ, на паралелен начин Комисијата стои цврсто на препораките за отварање на преговори со (терминот на “с”) Македонија и Албанија и наскоро ќе обезбеди дополнителни информации за прогресот на овие две земји.
Трето, во подготовка на Самитот на ЕУ- Западен Балкан во Загреб во месец Мај, Комисијата ќе излезе со план за економски и инвестициски развој за регионот.
Во своето обраќење Оливер Вархеи соопшти дека во подобрувањето на процесот за преговори Европската комисија своите барања за исполнување на поглавјата важни за потполно зачленување во ЕУ на земјите аспиранти, ќе ги базира на четири принципи:
По кредибилен процес
-Преговарачкиот процес мора да биде базиран на доверба, меѓусебна почит и јасни определби од стана на ЕУ и земјите од Западен Балкан.Гредибилноста мора да биде зајакната преку посилен фокус на фундаменталните реформи, почнувајќи од практикување на правото, функционирањето на демократските институции, јавната администрација како и економијата на земјите кандидати. Кога партнерските земји ќе ги исполнат објективните услови, замјите членки ќе се согласат за придвижување напред кон наредната фаза од процесот, почитувајки го пристапот за мерит систем.
Посилно политичко управување
Политичката природа на претпристапниот процес бара посилна политичка управа и посветеност на највисоки нивоа. Комисијата предлага да се зголемат можностите за дијалог на повисоко политичко ниво преку редовни ЕУ-Западен Балкан самити и интензивирани министерски контакти.
По динамичен процес
За да се вклучи идна динамика во преговарачкиот процес, Комисијата предлага да се групираат преговарачките поглавја во шест тематски кластери: Основи, внатрешен пазар, конкурентност и инклузивен раст, зелена агенда и одржлива поврзаност. ресурси, земјоделие и кохезивност, надворешни релации (односи).
Преговорите за секој кластер же бидат отворени во целина по исполнување на бенчмарковите за отварање- многу повеќе отколку отварање на индивидуална основа за секое поглавје посебно.
Преговорните за основата ќе бидат отворени први и ќе бидат затворени последни, а прогресот за овој кластер ќе биде основа за утврдување на процесот на самите преговори.
Временската рамка помеѓу отварање на кластерот и негово затварање и затварањето на поглавјата кои ги содржи же биде лимитирана, препорачливо во рок од една година, целосно зависно од процесот на реформите.
По предвидлив процес
Комисијата ќе обезбеди повисоко ниво на видливост за тоа што очекува ЕУ од земјите кандидати во различни нивоа на процесот. Притоа ќе биде јасно кои се позитивните последици од прогресот на реформите а кои се негативните последици доколку нема да биде направен прогрес.
Во таа насока Комисијата предлага одлучни мерки со кои пропорционално ќе се санкционира секоја сериозна стагнација или пролонгирање на реформите за исполнување на побарувањата за претпристапниот процес. Преговорите ќе бидат ставени во мирување во одредени области или во најсериозните случаи же бидат суспендирани во целост, и веќе отворени поглавја можат да бидат ставени во фаза на чекање за повторно отварање.
Комисијата се надева дека замјите членки на ЕУ ќе го одобрат овој предлог паралелно со отварањето на претпристапните преговори за (терминот на “с”) Македонија и Албанија, на претстојниот самит за Западен Балкан на 6-7 Мај.
