Поминаа четири месеци, или повеќе од 135 дена од почетокот на војната помеѓу Русија и Украина. По завршувањето на војната во Украина, Руската армија ја очекуваат сериозни реформи на сите нивоа. Во една од претходните мои статии [1] пишував за предностите на руската армија и на руското оружје. Освежувајќи го претходно кажаното за предностите и сегашното за недостатоците, можеме да го забележиме следново.
1. Русија досега користи само 15 до 18% од својата армија и воена моќ во Украина. Руската стратегија е на изморување и истоштување на Украина. Војната во Украина се одолговлекува, и двете страни сметаат на постигнување на целите со воени средства, очекувајќи дека непријателот и неговата армија порано да се распаднат. (во овој поглед изразувам плашлива надеж дека веќе се шијат милион комплети зимски униформи) .
2. Стабилноста на Украина како држава и вооружените сили на Украина како воена организација во голема мера е одредена од поддршката од Западот, а трансферот на оружје како такво игра третокласна улога во оваа поддршка – тие едноставно не се доволно за да се компензира за загубите на вооружените сили на Украина. Примарни – гориво, муниција, средства за поддршка на финансирањето на армијата и други главни ставки од владините трошоци, тоа е главното што уште ја одржува Украина во живот.
3. Тактиката на вооружените сили на РФ во оваа војна се заснова на два столба: артилериска офанзива заснована на способноста да се концентрира значително поголем број артилериски системи од разен калибар, и да истрела повеќе гранати и ракети од непријателот, плус и оперативен маневар на ударните групи на руската армија под заштита на својата артилерија и авијација.
4. Досега Украина не можеше да ја компензира оваа супериорност со залихи од Запад, дури и земајќи го предвид трансферот на високопрецизно оружје – бидејќи Русија има и прецизно наведувачко оружје и артилерија и истото се користи во поголем обем од оние што Украина го користи или што Западот и го доставува на Украина. Но Русија во многу помали количини ја користи авијацијата од оние што би било пожелно да се забрза процесот на уништување на украинската армија.
Време е да извлечеме некои посредни заклучоци во врска со недостатоците на вооружените сили на Русија:
А. Копнената армија. Распоредувањето на голем број нови единици и формации во руската армија по 2013 година не се оправда: армијата нема доволно луѓе да ги екипира сите новосоздадени / обновени единици според воените правила, додека од друга страна огромни средства се потрошени создавање на овие единици. Јасно е дека создавањето на овие нови единици и формации се должат на настаните во Украина во 2014. Ситуацијата кога на хартија имате воени единици, а на терен нема доволно луѓе во единиците на линијата на фронтот го отежнува дејствувањето, со оглед на нумеричката супериорност на непријателот во жива сила, дури и ако имате повеќе артилерија, авијација и многу повеќе гранати и ракети од непријателот. Потребна е унификација на борбените возила, тенковите, артилеријата, и на другите системи. Постои проблем и со средствата за комуникација.
Б. Флотата. Ако не се занимавате со флотата во мирнодопски услови, градите сомнителни бродови според чудни проекти без соодветно оправдување и поставување цели, од една класа градите повеќе видови на бродови, задржување на модернизацијата на старите советски бродови – последиците од тоа нема да ги чекате долго, и тие ќе бидат лоши. Руската флота во Црното Море и во глобала се соочува со недостаток на корвети, фрегати и десантни бродови, посебно универзални десантни бродови, кои би играле клучна важност во воениот конфликт со Украина. Поради тоа дејството на руската флота е ограничено на блокирање на Црното Море и на изведување на прецизни ракетни напади со крстаречки ракети од огромна далечина. Во иднина потребно е изградба на серија корвети и фрегати од една класа, како и универзални десантни бродови.
В. Авијацијата – Су-34, Су-35С и Су-30СМ се многу добри борбени авиони, Ка-52 е можеби најдобриот ударен хеликоптер во светот, но опсегот на модерно оружје со висока прецизност за нив треба да се прошири, а флотата на авиони за специјални намени – АВАКС, извидувачки авиони, авиони за електронско војување и хеликоптери, чиј развој, за жал, не ужива приоритет од страна на руското Министерство за одбрана – потребно е радикално и брзо да се прошири и обнови. Потребно е и создавање на специјална тактиката за борба и неутрализирање на противвоздушната одбрана на непријателот. Русија недоволно ги користи своите тактички бомбардери, како и стратешката авијација. Беспилотната авијација и дроновите од различни класи се Ахиловата пета на руската армија. И покрај програмите и инвестициите во последните 12 години, Русија не успеа да создаде цела палета на модерни дронови, почнувајќи од минијатурни, мали дронови, па се до класата MALE (средни) и HALE (тешки) дронови. Критична е ситуацијата со средните и со тешките дронови, посебно ударно-извидувачките дронови.
Г. Падобранските единици. Постоечката структура на Падобранските единици не е соодветна ниту на можностите на воената транспортна авијација, ниту на условите за борба со комбинирано вооружување. Првите не се доволни за подигање во воздух, десантирање и обезбедување на постоечките падобрански единици, а во однос на комбинираното вооружување, Падобранските единици немаат ниту доволно ниво на оклоп ниту соодветна огнена моќ. Неопходна е реформа и „авиомобилизација“ на Падобранските единици, плус нивно намалување и реорганизација во падобрански/лесни пешадиски единици, оперирање на стандардни оклопни возила за целата армија.
Само во време на војна и на воен конфликт, може да се види вистинската вредност на една армија и можат да се откријат позитивните и негативните страни на една армија, нејзината организација, функционирање, како и предностите и минусите на воената техника и воените системи. Армијата е еден вид на жив организам, кој што постојано се развива, модернизира и се адаптира на современите текови и начини на војување.
Пишува: Дарко Тодоровски
Магистер по меѓународни односи и воен аналитичар
